Người Cơ Tu đã có tinh thần gìn giữ và bảo tồn những giá trị văn hóa-nghệ thuật của mình nhằm khẳng định mạnh mẽ rằng, văn hóa-nghệ thuật Cơ Tu rất phong phú, đa dạng và không kém phần sắc sảo
Cùng với tác phẩm của nghệ nhân trẻ Pơ lăng Mơi ở xã Ga-ri, tại cuộc thi điêu khắc do H. Do nghề rèn có tầm quan yếu như thế mà các nghệ nhân đã quyết định phục dựng để lưu giữ hình ảnh về những công đoạn người thợ rèn làm ra một sản phẩm. Của đồng bào trên dãy Trường Sơn. Điều đáng bàn là hiện tại có rất nhiều tượng gỗ của người Cơ Tu bị lai, nghệ nhân của núi rừng đã lạm dụng quá mức màu sắc của sơn công nghiệp, dẫn đến việc che khuất những hoa văn, những gờ của tượng dân gian Cơ Tu.
Vì vậy, nhiều tượng có bố cục đẹp nhưng màu sắc đã làm ảnh hưởng rất lớn đến chất lượng nghệ thuật nguyên bản của nó. Nghệ nhân Bhriu Pố tỏ ra thú tác phẩm điêu khắc gỗ "Nghề rèn" của các nghệ nhân xã Lăng. Ông Pố cho biết, nghề rèn truyền thống của người Cơ Tu có từ lâu đời và không thể thiếu được trong đời sống sinh hoạt, lao động cũng như chiến đấu giữ đất, giữ làng.
Ảnh: N. Nghề rèn đã giúp cho đời sống người Cơ Tu ngày càng phát triển. Thật vậy, nhờ có nghề rèn người Cơ-tu làm ra được các loại dụng cụ cần lao sản xuất, các loại khí giới để tự vệ, các loại nhạc cụ dùng trong lễ hội và sinh hoạt văn hóa rồi đồ trang sức cho đàn ông, đàn bà.
Họ là cây cao bóng cả, là người có uy tín tập kết được lực lượng trẻ có năng khiếu trong làng để truyền nghề và thổi vào tâm hồn những người trẻ ý nghĩa và tầm quan yếu của việc gìn giữ nghệ thuật điêu khắc trong đời sống người Cơ Tu. Tây Giang tổ chức mới đây còn có rất nhiều tác phẩm độc đáo của các nghệ nhân 10 xã với nhiều đề tài phong phú, ý nghĩa.
K Nhà điêu khắc Nguyễn Văn Hàm- Phó Giám đốc Sở Văn hóa-thể thao và du lịch Quảng Nam không ít lần tụng ca hào kiệt của các nghệ nhân Cơ Tu trong việc tạo tác nên những tác phẩm điêu khắc gỗ có giá trị về đời sống sinh hoạt, cần lao, linh tính.
"
Ở các Gươl làng hay trong từng mái nhà của đồng bào đều được trang hoàng bằng điêu khắc đủ loại. Ảnh: N. Đã đề đạt rõ nét sự quan hoài đầu tư cho việc gìn giữ và phát triển văn hóa-nghệ thuật truyền thống ở mảnh đất này. Mà sang trọng thời gian vẫn còn giữ được giá trị. Việc bảo tàng, phát triển điêu khắc Cơ Tu có vai trò rất lớn của già làng. ". Mỗi đề tài đều có một sắc thái riêng, nhưng ấn tượng nhất là những tác phẩm gắn liền với phong tục tập quán địa phương được các nghệ nhân trình diễn.
Điêu khắc về con người, loài vật hay những sinh hoạt cộng đồng, lễ hội. Sơ khai trong điêu khắc Cơ Tu là nguyên sơ của chất liệu, của ý tưởng, đường nét, bố cục và cả màu sắc tác phẩm. ". Mặt khác, từ tinh thần gìn giữ này, càng ngày những giá trị ấy càng phát huy vai trò trong đời sống, làm cho đời sống thêm phong phú và sinh động hơn.
Người Cơ Tu đã thực hành rất tốt chủ trương này và từng bước khôi phục nghệ thuật điêu khắc, làm phong phú thêm cho đời sống ý thức của mình
"-Ông Bhriu Pố khẳng định. Các tác phẩm điêu khắc của nghệ nhân Cơ Tu tại Hội thi. Và, rõ ràng, khi được tạo tác từ gỗ, được trưng bày nơi Gươl làng thì nghề rèn sẽ mãi mãi được nhắc nhớ, được ghi nhận trong đời sống ở những bản làng Cơ Tu. Có thể nói ít có địa phương miền núi nào của Quảng Nam lại có sự quan hoài sâu sắc đến văn hóa và nghệ thuật của đồng bào như ở Tây Giang.
Ông Hàm nhấn mạnh: "Nếu muốn giữ được điêu khắc Cơ Tu thì điều cấp thiết là phải dùng chất liệu dân gian, cụ thể là gỗ thì mới bảo đảm được tiếng nói, ngôn ngữ của loại hình nghệ thuật độc đáo này của người Cơ Tu. Nghệ nhân kỳ cựu Bhriu Pố ở Tây Giang khẳng định: Điêu khắc của người Cơ Tu có từ lâu đời.
Tây Giang vừa qua. Tác phẩm nghề rèn vừa đảm bảo tính hoàn chỉnh của phục dựng lại vừa diễn đạt được cái hồn của những người thợ làm nghề. Pơ lăng Mơi là một trong những người trẻ có khiếu về điêu khắc và anh đã tiếp thụ rất nhanh kiến thức các già làng để bắt tay thực hành tác phẩm điêu khắc tham gia cuộc thi điêu khắc nhân kỷ niệm 10 năm thành lập H.
"Đây là một trong những nghề đặc sắc nhất của người Cơ Tu, mang tính quyết định đến đời sống vật chất, ý thức và cả linh tính. Một trong những tác phẩm được Ban tổ chức đánh giá cao là điêu khắc của nghệ nhân Clâu Blao ở xã Tr'hy 17 tượng trong đó gồm nhà Gươl, lễ hội mừng lúa mới và các mẫu vật khác cùng với nhóm tượng thể hiện những chiến công can đảm của người Cơ Tu trong cuộc kháng chiến cứu nước.
Chị Pơ-liên Hon, một cô gái trẻ Cơ Tu ở thôn Azin xã Ga-ri khẳng định: "Ở Ga-ri, những người già đã truyền đạt về điêu khắc truyền thống cho thế hệ trẻ. Qua đó cho thấy nét tài hoa và sự công phu của những nghệ nhân làm ra nó.
Từ khi có nghị quyết Trung ương V khóa 8 của Đảng về vấn đề giữ gìn và phát huy nền văn hóa Việt Nam tiền tiến, thắm thiết bản sắc dân tộc. Trước đây, do chiến tranh tàn phá, điêu khắc của người Cơ Tu bị mai một, bị quên lãng. Chính thành thử, đến bất cứ làng bản nào ở Tây Giang, ta cũng có thể gặp những lò rèn. K Ngắm nhìn tác phẩm của Pơ-lăng Mơi về đề tài các chiến sĩ BĐBP đi phẳng các cột mốc biên thuỳ và nghe cô gái trẻ Cơ Tu Pơ-liên Hon thuyết minh ý nghĩa của tác phẩm ấy, chúng tôi càng hiểu hơn tầm quan trọng của điêu khắc trong đời sống con người nơi đây.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét